The idea of heritage as a “capital of irreplaceable cultural, social and economic value” was already present in the European Charter of the Architectural Heritage, adopted by the Council of Europe in 1975 (par.3). Today, this discourse is getting increasing attention on the research agenda. Some argue that, although heritage is always valued highly, the current interest in the impact of heritage is caused by the democratisation of heritage and the increased importance of heritage in today’s society. Others argue that a universal scarcity of funds for heritage management and conservation is the reason to give it its proper attention.

Therefore, the Raymond Lemaire International Centre for Conservation (University of Leuven) considered “Heritage Counts” a relevant and timely topic for its yearly international conference, the “thematic week”. This edition twins with the “Cultural Heritage Counts for Europe” project, funded by the EU Culture Programme. The opening day of the conference was co-organised by the lead partner of this project, EUROPA NOSTRA, and brought together European policymakers and international researchers involved in cultural heritage.

This volume specifically reports on the lectures and fruitful debates on heritage impact during the 2015 thematic week. It was observed that evolutions in discourse and policy hold a significant prospect, which also entail an increasing demand for shared insights and formation. In response, this publication reflects on heritage impact by providing research, case studies and reflections that can serve as baseline records, guidance - and hopefully inspiration. The findings are subdivided in three main chapters: “Framing the paradigm”, “Impact assessments: research, methods and practice” and “Linking management, conservation and sustainable development”.

About the authors

Stress en een gebrek aan motivatie komt alsmaar vaker voor in het onderwijs. Zowel leerkrachten als leerlingen hebben ermee te maken. Scholen ondervinden dat dit diep ingrijpt op het welbevinden en de kwaliteit van het onderwijs. Nochtans is er weinig concreets terug te vinden als het gaat om het voeren van een actief schoolbeleid en -management ter zake. En dus gebeurt er de facto niet zoveel in de scholen.

Dit cahier wil enerzijds inzicht verschaffen in deze twee fenomenen en in hun onderlinge samenhang en anderzijds zeer concrete aanwijzingen geven om in een school hierrond een actief beleid en management te voeren. Met de ene voet in de academische kennis, met de andere voet in de alledaagse praktijk van het schoolmanagement.

Herman Siebens is doctor in de onderwijswetenschappen en master in business ethics en godsdienstwetenschappen. Hij is algemeen directeur van de Scholengroep 9 Ringscholen in Vlaams-Brabant.

De redactie van de KORPUS-Reeks bestaat uit prof. dr. Paul Mahieu, prof. dr. Peter Van Petegem en dr. Herman Siebens.

In iedere samenleving is het bewaren en versterken van een vredescultuur onmiskenbaar een uitzonderlijk hoog goed. Het bevorderen van een cultuur van de vrede is een actief proces en wordt, door de afwezigheid van het kwaad en/of geweld – wat dat ook mag betekenen? – een noodzakelijke mogelijkheidsvoorwaarde om de aandacht voor menswaardigheid gaande te houden en uit te diepen.

Dit boek wil een bijdrage leveren tot de irenologie als geesteswetenschap. Het eerste deel behandelt de problematiek van de mens- en de wereldbeelden van de samenleving: het heroïsche, Messiaanse, ascetische en harmonische mens- en wereldbeeld. Het tweede deel gaat in het bijzonder in op de dynamische ontwikkeling van het ‘ik’-organisme, door de verbondenheid met zichzelf, de andere(n), het andere (de natuur en de cultuur), het totale bestaan (of de ‘Andere’ in een godsdienstig perspectief). Vervolgens komen samenlevingsmodellen en omgangsvormen in de maatschappij aan bod, zoals het racistisch of apartheidsmodel, het assimilatiemodel, het model van de multiculturaliteit/het verzuilingsmodel en het model van de interculturaliteit, met het intercultureel onderwijs als de noodzakelijke uitdaging en opdracht voor elke leerkracht.

Het derde deel omvat een pleidooi voor een ‘vredes-actieve’ school. Deze ‘geweldige’ school stelt in haar schoolvisie en schoolwerkplan de vredeseducatie centraal. Enerzijds door het goede te bevorderen: de ethische gezindheid en de positieve energie van de leerlingen. Anderzijds door de leerlingen zo veel mogelijk te behoeden voor en te verlossen van het kwade: de negatieve energie die veelal gepaard gaat met allerlei vormen van geweld en gewelddadigheid. Jongeren zullen er leren in ‘vrede’ te leven met zichzelf en de wereld.

Roger Boonen doceerde algemene didactiek, intercultureel onderwijs en vredeseducatie aan het Departement Lerarenopleiding van de Karel de Grote-Hogeschool in Antwerpen. Hij is erecoördinator VLO – Vernieuwd Lager Onderwijs, gewezen Pedagogisch Opdrachthouder van het bisdom Antwerpen en erehoofdredacteur van het pedagogische tijdschrift School- en klaspraktijk. Hij heeft diverse pedagogisch-didactische publicaties op zijn naam. Hij is initiatiefnemer en coördinator van de meerjarige Opleiding Vredeseducatie in samenwerking met het Vredescentrum van de Provincie en de Stad Antwerpen, de Universiteit Antwerpen en andere organisaties.

De vergrijzing van onze bevolking stelt ons voor nieuwe uitdagingen. Professionele medewerkers in de ouderenzorg worden steeds meer geconfronteerd met personen met dementie. De behoefte aan adequate en actuele vorming is groot. De Expertisecentra Dementie Vlaanderen willen met deze uitgave daaraan tegemoetkomen.

Omgaan met dementie tracht aan de hand van vaak voorkomende en herkenbare situaties een gids te zijn. Het boek zoekt naar een goede praktijkvorming vanuit het oogpunt van de persoon met dementie, diens familie en de hulpverlener. Centraal staat attitudevorming.

Thema’s als omgaan met moeilijk hanteerbaar gedrag of omgaan met familieleden van mensen met dementie worden uitvoerig besproken. Concrete situatieschetsen zetten aan tot discussie waarbij verworven kennis, vaardigheden en attitudes naar de noodzakelijke basiscompetenties leiden. De bijgevoegde cd-rom laat toe om deze opleiding zelfstandig of in groep te doorlopen. Dit maakt Omgaan met dementie tot een geïntegreerd vormingsinstrument voor iedereen die betrokken is in de zorg voor en de begeleiding van mensen met dementie en hun omgeving.

Jurn Verschraegen is directeur van de Expertisecentra Dementie Vlaanderen. Hij publiceert geregeld in zijn vakgebied.

Georges De Corte is emeritus hoogleraar aan de Universiteit Antwerpen. Zijn onderwijs-en onderzoeksactiviteiten zijn vooral gericht op digitaal ondersteund leren bij volwassenen op de werkplek.

Bernadette Van den Heuvel is verbonden aan het kabinet van de Vlaamse minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin. Zij is auteur van diverse publicaties rond ouderenzorg.

Jongeren. Iedereen lijkt wel iets van, voor of met hen te willen. Aan de jeugd van vandaag wordt dan ook langs alle kanten geduwd en getrokken. Dit boek draait het perspectief om en legt het oor te luisteren bij de jongeren zelf. Op basis van een uitgebreide literatuurstudie en groepsgesprekken, biedt de auteur in een eerste deel inkijk in de leefwereld van adolescenten tijdens hun hobbelige parcours naar de volwassenheid. Het tweede deel omvat beproefde strategieën, tips & tricks en heel wat praktijkvoorbeelden voor wie met jongeren aan de slag wil.
Deze publicatie is inspirerend voor al wie jongeren beter wil begrijpen, bereiken en op een zinvolle manier wil betrekken… zonder duwen en trekken.

Het boek schetst een breed opgezet literatuuronderzoek, aangevuld met focusgroep-gesprekken met jongeren. Bedoeling is om niet alleen een helikopterperspectief, maar ook diepte-inzicht te krijgen in de psyche en de wereld van de jongere. En daarin is het boek geslaagd. (bron: Sociaal.Net, recensie door Christien Broeckmans op 22/05/2017)

Ann Clé is master in de Agogische Wetenschappen en deed haar eerste beroepservaringen op in het Brusselse socio-culturele werkveld. In haar verdere loopbaan bleef ze steeds met één been in onderzoek en beleid staan, en met het andere in de praktijk, waaronder die van het jeugdwerk en het jeugdwelzijnswerk. Dit boek schreef ze in opdracht van deMens.nu aan de Vrije Universiteit Brussel.

De Vlaamse Wooncode stipuleert dat het woonbeleid bijzondere aandacht moet schenken aan de meest behoeftige gezinnen en alleenstaanden. Dit boek toont aan dat het recht op wonen lang niet voor iedereen in Vlaanderen gerealiseerd is en zeker niet voor de meest kwetsbaren. De toestand is er de voorbije tien jaar ook niet op verbeterd. Integendeel. De situatie is ernstig. In België/Vlaanderen is de beleidsmix inzake wonen altijd al gedomineerd door marktwerking en eigendomspromotie. Dit heeft ertoe geleid dat almaar meer huishoudens eigenaar werden van een steeds grotere en betere woning en dit tot hun grote tevredenheid.

Dit boek laat een ander beeld zien. Na een lange periode van gestage vooruitgang is de trend gekeerd. Voor het eerst is het aandeel eigenaars gedaald. Om en bij één miljoen woningen behoeft een flinke opknapbeurt en meer mensen dan tien jaar geleden kunnen na het betalen van hun woonkosten geen fatsoenlijk leven meer leiden. De problemen uiten zich onder meer via lange wachtlijsten voor woonalternatieven. Ook is de zoektocht naar een woning voor een grote groep mensen geen sinecure. Mensen die de gevangenis, een psychiatrische inrichting of een instelling van de bijzondere jeugdzorg verlaten, wacht vaak een weinig vruchtbare helletocht.

Dat het realiseren van een stabiele woonsituatie geen evidentie is maar een langzaam proces waarbij verschillende persoonlijke en omgevingsfactoren van belang zijn, komt expliciet aan het licht bij dak- en thuisloosheid. Bovendien is discriminatie terug van nooit weggeweest. Om een verdere achteruitgang te vermijden én de woonnood te lenigen, moeten de fundamenten van het beleid veranderen. Daarom presenteert dit boek niet alleen analyses maar ook krijtlijnen voor een doortastend woonbeleid dat aangepast is aan de sociale, economische en ecologische uitdagingen van de 21e eeuw.

De samenstellers, Pascal De Decker, Bruno Meeus, Isabelle Pannecoucke, Elise Schillebeeckx, Jana Verstraete en Emma Volckaert, zijn allen verbonden aan de onderzoeksgroep HaUS – Housing and Urban Studies, van de Faculteit Architectuur, KU Leuven.

Hebben meegewerkt: Nele Aernouts, Ympkje Albeda, Erik Buyst, Filip Canfyn, Pieter Cools, Sven Damen, Pascal Debruyne, Anika Depraetere, Caroline Dewilde, Peter Dierinck, Koen Hermans, Kristof Heylen, Bernard Hubeau, Phillippe Janssens, Marie Le Roy, Maarten Loopmans, Eva Meys, Marjan Moris, Stijn Oosterlynck, Filip Rogiers, Michael Ryckewaert, Kaat Segers, Ann-Sofie Smetcoren, Freek Spinnewijn, Stijn Tormans, Katrien Tratsaert, Joke Vandenabeele, Nina Van Acker, Pol Van Damme, Katleen Van den Broeck, Barbara Van Dyck, Marieke Van Hyfte, Sabrine Vanslembrouck, Lieve Vanderstraeten, David Van Vooren, Frank Vastmans, Els Vervloesem en Elias Vlerick.

Dit boek is een grondig herwerkte versie van Gezondheidswetgeving en sociale zekerheid voor logopedisten (Garant, 2008) en focust niet alleen op logopedisten maar ook op audiologen, andere geïnteresseerde gezondheidszorgberoepen, het onderwijsveld, verzekerings- en gezondheidszorginstellingen.

Het accent ligt daarom niet enkel op gezondheidswetgeving maar ook op wetgeving in diverse sectoren waarin logopedisten en audiologen actief zijn. Bovendien krijgen ethiek en deontologie met casuïstiek een belangrijke plaats in deze publicatie. Door de overvloed aan informatie is het een aangewezen naslagwerk voor artsen, gezondheidswerkers, onderwijsmensen en verantwoordelijken in verzekerings- en gezondheidsinstellingen die de zorg voor logopedie en audiologie delen.

De auteurs opteerden ook om deze publicatie overvloedig te voorzien van website- en contactadressen waar de geïnteresseerde beroepsuitoefenaar geactualiseerde informatie kan vinden. Op deze manier wordt Wetgeving, ethiek en deontologie voor logopedisten en audiologen een naslagwerk dat toegang biedt tot de allerlaatste ontwikkelingen binnen de logopedie en audiologie.

Louis Heylen is logopedist en doctor in de medische wetenschappen. Hij is voormalig diensthoofd en adviseur van de Dienst Logopedie KMSL te Turnhout en directeur van de Centra voor Ambulante Revalidatie van Turnhout, de Zuiderkempen en Mechelen, en van het revalidatiecentrum voor Niet-Aangeboren Hersenletsels te Turnhout. Hij is verbonden aan de Universiteit Antwerpen als postdocoraal onderzoeker en tot het academiejaar 2014-2015 aan de Universiteit Gent als gastprofessor. Hij is auteur van vele publicaties over stem, stotteren, taal, afasie en wetgeving. Hij was bestuurslid en voorzitter van de Belgische Beroepsvereniging voor Logopedisten (1973-1980) en voorzitter en gedelegeerd bestuurder van de Vlaamse Vereniging voor Logopedisten (1980-2013). Daarnaast is hij al vele jaren co-organisator van de postacademische vorming Stemstoornissen. Momenteel is hij bestuurder in verschillende zorg-, onderwijs- en culturele instellingen en organisaties.
Toon Blux is logopedist en tewerkgesteld in het Imeldaziekenhuis in Bonheiden. Hij publiceerde rond afasie, stem en wetgeving. Hij was een gewaardeerd spreker op VVL-congressen, studiedagen, symposia en intensieve cursussen. Van 1980 tot 1994 was hij bestuurslid van de beroepsvereniging.
Marc De Bodt is logopedist en doctor in de medische wetenschappen. Hij is hoofd van het Universitair Revalidatiecentrum voor Communicatiestoornissen aan het UZ Antwerpen en hoofddocent aan de Universiteit Antwerpen. Daarnaast is hij gastprofessor aan de opleiding Logopedische en Audiologische Wetenschappen van de Universiteit Gent, onder meer voor het vak Stemstoornissen en co-organisator van de postacademische vorming Stemstoornissen. Hij is voormalig hoofdredacteur en momenteel redacteur van het tijdschrift Logopedie. Van 1992 tot 2006 was hij bestuurslid van de Vlaamse Vereniging voor Logopedisten.

Dyslexie of woordblindheid is al vanaf het einde van de negentiende eeuw bekend. Toch duurde het meer dan tachtig jaar voor het onderwijs er iets mee ging doen. Dit boek onderzoekt waarom het zo lang heeft moeten duren. Dyslectische kinderen die voor 1990 de lagere school bezochten, kwamen vaak niet ver. Hogere opleidingen waren voor hen meestal onbereikbaar en wie wel zo ver kwam, moest beschikken over een forse dosis doorzettingsvermogen en een behoorlijke intelligentie.

Dat er zoveel onbekendheid was over dyslexie of woordblindheid betekende niet dat het onderwijs niets deed. Lezen vormde er sinds 1945 een speerpunt. De LOM-school ontstond waar vele kinderen met ernstige leesproblemen zich thuis en geholpen voelden. Remedial teachers kwamen de scholen binnen. Nadat de wetenschap het onderzoek naar dyslexie ter hand nam en wetenschappers, belangenverenigingen en overheid gingen samenwerken, ontstond vanaf 2000 beleid om dyslectische kinderen op te sporen en te behandelen.

Marjoke Rietveld-van Wingerden is als docent en onderzoeker verbonden aan de Faculteit voor Gedragswetenschappen van de Vrije Universiteit. Haar onderzoek betreft in grote lijnen de geschiedenis van het speciale onderwijs en de speciale zorg. Zo schreef ze in samenwerking met andere onderzoekers over het onderwijs aan kinderen met een auditieve beperking (2010) en over het Paedologisch Instituut van Waterink te Amsterdam (2006).

Cocreatie is bij uitstek de benadering wanneer jouw organisatie – bedrijf, instelling, vereniging, buurtwerking – geconfronteerd wordt met complexe uitdagingen en onbekende uitwegen. Dit boek is bestemd voor al wie als leidinggevende of begeleider, zonder pasklare antwoorden en oplossingen, het onvoorspelbare pad van cocreatief leiderschap wil bewandelen. We stellen bondig vijftien ondersteunende praktijken voor die dienen als spiegel en baken.

Dit ‘handig’ zak-boekje geeft een eigentijdse en verfrissende herformulering van de leven gevende krachten van samenwerking over grenzen en verschillen heen. Precies die verschillen en uitdagingen worden de bouwstenen van ieder interactief ontwerp dat we samen kunnen creëren als een cocreatie, het sleutelwoord dat de auteurs als anker voor samenwerken willen uitwerpen. In cocreatie ontvouwt zich immers onze sociale realiteit, die we voortdurend samen ‘mee’-maken. In vijftien vuistregels met opdrachten schetsen de auteurs een concrete micro-aanpak om hier-en-nu met elkaar aan de slag te gaan.

René Bouwen, emeritus gewoon hoogleraar Organisatiepsychologie en Groepsdynamica, KULeuven.

Een inspirerend boek dat uitnodigt om samen betekenisvolle dingen te maken en lastige vraagstukken aan te pakken. De auteurs schrijven vanuit een nieuwsgierige en onderzoekende houding en hechten veel waarde aan respectvolle interacties. Vanuit een perspectief van emancipatie en zelfsturing ziet leiderschap af van het gebruik van macht. Het uitoefenen van onzelfzuchtige invloed bevordert een betrokkenheid op duurzame ontwikkeling. Graag zou ik bekwaam willen zijn in de hier beschreven praktijken.

Joseph W.M. Kessels, hoogleraar Human Resources Development, Universiteit Twente.

Respect voor verschil en acceptatie van inter-afhankelijkheid bieden voor leiders de ingrediënten om tot constructieve cocreatie te komen. Het boek nodigt uit om deze uitdaging op te pakken. Het biedt praktisch handvatten om nieuwe mogelijkheden te verkennen en te realiseren. Verschil wordt brandstof voor cocreatie.

André Wierdsma, hoogleraar Organiseren en Co-creëren, Nyenrode Business Universiteit en hoogleraar Management and Organization’, China Europe International Business School (Shanghai).

Deze publicatie is een waarde(n)vol geschenk voor eenieder die op een of andere manier verantwoordelijkheid draagt en democratisch leiderschap ernstig neemt. De vijftien handvatten, die de auteurs in een uiterst leesbare stijl aanreiken, zouden ‘top of mind’ moeten worden voor iedere leidinggevende, iedere manager, iedere politicus en iedere begeleid(st)er van teams of van eender welke andere groep.

Herman Lauwers, ere Vlaams Volksvertegenwoordiger

Interculturele filosofie is een relatief nieuw werkterrein op het gebied van de filosofie. De actualiteit en de noodzaak ervan is evident in een tijd waarin in de economie en politiek, wetenschap en technologie, kunst en toerisme wereldwijd uitwisselingen plaatsvinden. Om te beginnen wordt een kritische blik geworpen op het eurocentrisme van de westerse filosofie sinds de Verlichting. De gevolgen van deze houding ten opzichte van andere culturen zijn nog steeds aanwezig en moeten met duidelijke argumenten worden bestreden. Hierbij is de samenwerking met de thematisering van het denken in andere culturen, zowel in de culturele antropologie als in de comparatieve filosofie, van grote waarde. Dit boek presenteert concrete voorbeelden van dialogen tussen Europees-westerse en niet-westerse filosofieën.

Heinz Kimmerle is emeritus hoogleraar filosofie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Hij heeft als gasthoogleraar aan verschillende universiteiten in Sub-Saharisch Afrika gewerkt.