Isabelle Pannecoucke

Tijdens het Grote Woononderzoek 2013 werden in Vlaanderen 10.000 gezinnen uitgebreid geïnterviewd over o.a. hun uitgaven voor wonen, de wijze van financiering, woonwensen en woongeschiedenis. Bovendien werden 5.000 woningen ook grondig gescreend volgens een methodiek gebaseerd op de kwaliteitsnormen van de Vlaamse overheid. Dit boek bundelt de voornaamste resultaten van het Grote Woononderzoek en plaatst deze binnen de ruimere context en historiek van de woningmarkt.
Tot de meest opvallende resultaten hoort de vaststelling dat naar schatting 1 miljoen Vlaamse woningen tekortkomingen vertoont waardoor ze bij een conformiteitsonderzoek wellicht niet zouden voldoen aan de Vlaamse normen. Nieuw is ook dat na een decennialange toename van het aandeel eigenaars onder de Vlaamse bevolking dit aandeel nu afneemt. Verder bevestigen de resultaten de gekende en toenemende betaalbaarheidsproblemen op de private huurmarkt. Dit boek is onmisbare lectuur voor wie zich een objectief beeld wenst te vormen van de Vlaamse woningmarkt anno 2013. Voor de overheid bieden de resultaten van het onderzoek een hulp om het beleid beter te richten op de voornaamste problemen.

Dit boek werd geschreven door auteurs van verschillende academische disciplines, die samenwerken binnen het Steunpunt Wonen.

Om allerlei redenen komen sommige mensen terecht in een residentiële voorziening of een ‘instelling’. Er zijn residentiële voorzieningen die voor mensen zorgen die daartoe zelf niet in staat zijn, zoals instellingen voor jongeren en psychiatrische inrichtingen, en voorzieningen die veeleer gericht zijn op de bescherming van de gemeenschap, zoals gevangenissen. De diversiteit aan residentiële voorzieningen is dus groot. De laatste decennia heeft zich bovendien een proces van vermaatschappelijking van de zorg doorgezet. Het model van een residentiële voorziening wordt daarbij meer en meer verlaten ten voordele van een zorgmodel dat het zelfstandig wonen centraal stelt.

De oversteek naar een zelfstandige woonsituatie loopt echter niet altijd van een leien dakje. Hoewel de meeste residentiële voorzieningen een duidelijk vooruitzicht bieden naar een leven buiten de muren, blijkt het zelfstandig wonen voor vele instellingverlaters geen evidentie.

De zoektocht naar een degelijke en betaalbare woning voor mensen die een instelling verlaten, staat centraal in dit boek. Hoe bereikbaar is de woningmarkt voor hen? Welke begeleidingspraktijken bestaan er om ze op een zelfstandige woonsituatie voor te bereiden? En welke institutionele belemmeringen zijn er? Door casestudies hebben de auteurs het zoek- en begeleidingsproces van drie groepen in beeld gebracht: jongeren die de bijzondere jeugdzorg verlaten, gedetineerden die in vrijheid gesteld worden en psychiatrische patiënten die uit een instelling ontslagen worden.

Pascal De Decker (socioloog, ruimtelijk planner en doctor in de Politieke en Sociale wetenschappen), Bruno Meeus (doctor in de Geografie), Isabelle Pannecoucke (sociologe en doctor in de Politieke en Sociale Wetenschappen) en Jana Verstraete (agoge en sociologe) zijn verbonden aan de onderzoekgroep HaUS – Housing and Urban Studies – van de Faculteit Architectuur, KU Leuven. Pascal De Decker en Isabelle Pannecoucke zijn tevens verbonden aan Universiteit Gent.