Brecht Vandekerckhove

Uit migratieanalyses voor de kuststreek van het Provinciaal Steunpunt Sociale Planning van de provincie West-Vlaanderen blijkt dat 80-plussers een afwijkend verhuispatroon laten optekenen. Ze lijken na verloop van tijd naar hun streek van herkomst terug te keren. Een reden voor het provinciebestuur om dit vraagstuk in detail te bekijken en na te gaan welke consequenties dit heeft voor het woon- en zorgbeleid in de kustgemeenten.

Drie onderzoeksvragen werden gesteld:
- Hoe zien de verhuisbewegingen aan de kust eruit, en in het bijzonder die van 80-plussers?
- Als ouderen verhuizen wat zijn dan hun verhuismotieven, hun motivatie voor locatiekeuze, hun woonwensen, eventuele verhuisintenties en hun woon- en zorgverwachtingen?
- Welke repercussies heeft dit alles voor de woonmarkt en de zorgsector in de kustgemeenten?

Om deze vragen te beantwoorden werden statistische gegevens in detail bekeken en werd een enquête gehouden bij zowel gepensioneerden als mensen die in de woon- en zorgsector werken. De ‘aangespoelden’ is een begrip waarmee pensioenmigranten en tweedeverblijvers aan de kust naar zichzelf verwijzen. Het fungeert als geuzennaam en wordt zowel door ‘locals’ als pensioenmigranten in de mond genomen.

Brecht Vandekerckhove is sociaaleconomisch geograaf en stedenbouwkundige en is bestuurder van SumResearch. Hij coördineert inhoudelijk alle ruimtelijke en sociale beleidsstudies binnen dit onderzoeksteam./p>

Niels De Luyck is sociaaleconomisch geograaf en stedenbouwkundige en werkt als onderzoeksmedewerker bij het onderzoeksteam van SumResearch.

Emma Volckaert studeerde journalistiek (Artevelde Hogeschool) en politicologie (Universiteit Gent) en werkt als onderzoeksmedewerker bij de onderzoeksgroep HaUS (Housing and Urban Studies) van het Departement Architectuur van KU Leuven.

Nico De Witte (gerontoloog, dr. in de pedagogische wetenschappen, richting agogische wetenschappen) werkt als lector aan de Hogeschool Gent, Faculteit Mens en Welzijn, vakgroep verpleegkunde en als onderzoeker aan de Vrije Universiteit Brussel, Faculteit Psychologie en Educatiewetenschappen. Hij voerde dit onderzoek uit i.s.m. met het onderzoeksteam van de vakgroep verpleegkunde bestaande uit Lieve Hoeyberghs, Anja Huion, Leen Van Landschoot en Patricia Vanleerberghe.

Pascal De Decker (socioloog, ruimtelijk planner, dr. in de politieke en sociale wetenschappen) is als hoofddocent verbonden aan het Departement Architectuur van de KU Leuven waar hij de onderzoeksgroep HaUS leidt. Hij is ook verbonden aan de Universiteit Gent, Afdeling AMRP.

De ruimtelijke oppervlakte van Vlaanderen is beperkt. Wonen en bouwen zijn daarom aan een aantal bepalingen en beperkingen onderworpen. Daarom werd in 1997 het eerste Vlaamse strategisch ruimtelijke beleidsplan, het RSV1 – Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen, goedgekeurd. Daarin werden de gewenste ruimtelijke ontwikkelingen voor een termijn van tien jaar vastgelegd.

Deze publicatie gaat in op uitdagingen inzake wonen waarmee Vlaanderen in de toekomst geconfronteerd zal worden. Ze is het resultaat van een grondig onderzoek en bevat een uitgebreide inventarisatie van relevante trends met een inschatting van wat die inhouden voor de komende ruimtevraag en ruimtebeslag. De tekst groepeert een aantal basiskaarten en -gegevens en is een brainstorm voor een verdere uitwisseling van ideeën op lange termijn. De auteurs focussen op de ruimtelijke spreiding, de vorm en het voorkomen van wonen en aan het wonen verwante voorzieningen als onderdeel van de nederzettingsstructuur. Ze brengen het dagelijkse wonen in beeld om de besproken trends een concreet gezicht te geven. Daarnaast komen een aantal woningbouwprojecten aan bod die in recente publicaties rond architectuur, stadsontwikkeling of wonen geroemd worden om hun ontwerpkwaliteiten, hun duurzaamheid of om de manier waarop ze innovatief inspelen op wijzigende trends in het wonen. Als best practices kunnen ze mee het debat over de toekomstige ruimte voor wonen voeden.

Pascal De Decker is socioloog en ruimtelijk planner, en als onderzoeksleider verbonden aan de Hogeschool Gent, Departement Toegepaste Ingenieurswetenschappen. Hij is als docent ook verbonden aan de Hogeschool WenK, Departement Sint-Lucas Gent/Brussel.
Michael Ryckewaert is architect en onderzoeker in het Steunpunt Ruimte & Wonen en het Departement Architectuur van de K.U.Leuven.
Brecht Vandekerckhove is geograaf en stedenbouwkundige. Hij is vennoot van SUM Research, waar hij verantwoordelijk is voor sociaal en ruimtelijk onderzoek.
Ann Pisman is onderzoekster aan de Universiteit Gent, Afdeling Mobiliteit en Ruimtelijke Planning en aan de Artesis Hogeschool in Antwerpen.
Frank Vastmans is wetenschappelijk medewerker bij het Departement Economie van de K.U.Leuven.
Marie Le Roy is geografe en verbonden aan SUM Research waar zij sociaal en ruimtelijk onderzoek verricht.

Alle auteurs zijn verbonden aan het Steunpunt Ruimte en Wonen.