De filosoof Paul Ricoeur kon steeds een ruim publiek aanspreken. Hij was uitzonderlijk vertrouwd met de geschiedenis van de westerse wijsbegeerte en zijn gedachtegoed kwam precies tot stand in discussie met de wijsgerige stromingen van de voorbije eeuw. Hij legde in zijn oeuvre een lange weg af, en zei zelf dat hij in iedere nieuwe studie op een bepaald vermogen, een bepaald gezicht, van de mens is ingegaan. Het inzicht in deze vele gezichten vormt de fundamentele wijsgerige antropologie waar het Ricoeur steeds om te doen is geweest.

De auteur volgde zelf Ricoeurs colleges in Nanterre. In dit boek ontsluit hij als een tutor zijn gedachtegoed, op een nauwkeurige maar ook begrijpbare manier. Aan elk boek of ''gezicht van de mens'' van Ricoeur wijdt hij een hoofdstuk. Zelf besteedde Ricoeur in ieder van zijn studies veel aandacht aan de dialogen die hij voerde om tot zijn eigen inzichten te besluiten. Op de conclusies die hij hieruit trok wordt in dit boek eveneens het accent gelegd.
Ook de persoonlijke levensgeschiedenis van een filosoof is niet zonder belang om zijn intellectuele ontwikkeling te kunnen volgen. De auteur koppelt dan ook geregeld terug naar de persoonlijke en intellectuele biografie van Ricoeur.

Dit boek richt zich tot liefhebbers van Ricoeur, of mensen die met deze bijzondere filosoof kennis willen maken.

Koen Boey is emeritus-hoogleraar filosofie aan de Universiteit Antwerpen.

Het ziekenhuis is de scène waar zich dagelijks een groot, complex, menselijk en professioneel drama voltrekt. ''De zuster, de dokter en het leven dat voorbijgaat'' spelen hierin een centrale rol. De rol van “het leven dat voorbijgaat” is te verstaan in zijn onherroepelijke betekenis.

Het gaat hier niet om de dagelijkse stroom van patiënten en hun naasten in en uit het ziekenhuis, maar om het verlies van leven: de dood van een patiënt. Wat gebeurt er met en tussen de andere spelers wanneer de dood op het toneel verschijnt?

Hoe gaan artsen en verpleegkundigen om met verlies? Wat doet de dood met hen zelf? Wat vergt het van hen om deze confrontatie aan te moeten gaan? Worden gedachten en gevoelens hieromtrent door professionals levendig gedeeld of wordt het leven dat voorbijgaat doodgezwegen? De dood is een lastige tegenspeler. Hoe gaat ieder karakter in zijn eigen rol daarmee om? En hoe kan de een de ander daarbij van dienst zijn? Kennen professionele medemensen in hun werk ook rouw en hoe komen ze dan tot verwerking? Uiteindelijk gaat het er om dat zij hun rol zo goed mogelijk kunnen vervullen ten behoeve van de echte hoofdrolspelers, de patiënt en haar of zijn naasten.

Deze thematiek wordt benaderd vanuit het contextuele denken, ontwikkeld door de Hongaars-Amerikaanse psychiater en gezinstherapeut Ivan Boszormenyi-Nagy. Centrale begrippen uit het contextuele gedachtegoed worden toegepast op de professionele zorgrelatie.

Daarbij gaat het om begrippen als het zoeken naar balans tussen geven en ontvangen en het werken vanuit meerzijdige partijdigheid. Na het theoretische gedeelte volgen een reeks verhalen uit de praktijk. Artsen en verpleegkundigen vertellen over het eigen beroepsmatige omgaan met sterven, dood en rouw. Hun ervaringen en inzichten maken de contextuele beschouwingen over dit thema heel concreet.

Koen Jordens studeerde godsdienstwetenschappen en theologie in Leuven en volgde pastorale vorming in Tilburg. Hij werkte als basispastor in Zeeuws-Vlaanderen en als dekenaal coördinator van Zeeland. Sinds 2004 is hij geestelijk verzorger in het Catharina-ziekenhuis Eindhoven. Zijn opleiding tot contextueel hulpverlener gaf aanleiding tot het schrijven van dit boek.


Dit boek is het eerste deel in de Catharina-reeks (Levensbeschouwing en ethiek in de gezondheidszorg):

1. Van de zuster, de dokter en het leven dat voorbij gaat
   
2. Oncologie en geestelijke verzorging
   
3. Hightech en hartelijkheid
   
4. Beter ouder. Zorg voor de kwetsbare oudere
   
5. Aandacht. Grote en kleine dingen van leven en dood
   
6. Toegewijde dokters. Waarom de niet-medische competenties geen bijzaak zijn.