Wederzijdse emotionele beschikbaarheid

De wederzijdse ontmoeting tussen mensen met een verstandelijke beperking, hun context
en begeleiders wordt in ruime mate beïnvloed door de veerkracht en kwetsbaarheid
van alle betrokkenen. Die zijn het gevolg van het ‘doorwerken’ van ieders levensgeschiedenis:

Door stil te staan bij deze vragen worden begeleiders zich meer bewust
van hun eigen invloed op de ondersteuningsrelatie. Dit bewustzijn bevordert hun emotionele
beschikbaarheid in relatie tot mensen met een beperking en hun gezinscontext
met wie ze samen op weg gaan.

Emotionele beschikbaarheid omvat volgende dimensies: sensitieve responsiviteit, structuur
(houvast en grenzen), respect voor eigenheid en mildheid. Wederkerigheid staat
hierbij centraal: reageren mensen met een verstandelijke beperking positief op deze
beschikbaarheid?

Wanneer dit het geval is, dan kunnen cliënten zich veiliger hechten
en worden hun mogelijkheden om stress en emoties te reguleren en om te mentaliseren
ondersteund. Op deze wijze wordt hun kwaliteit van bestaan bevorderd.

Diverse auteurs zoomen in op het belang van emotionele steun aan begeleiders, in het
bijzonder wanneer de ontmoeting onder druk staat vanwege gedrags- en emotionele
problemen. Daarnaast is er een bijdrage over wederzijdse emotionele beschikbaarheid
binnen kwalitatief wetenschappelijk onderzoek. Het boek wordt afgerond met een eigenzinnig
verhaal van een brus, moeder en hulpverlener.

Erik De Belie, orthopedagoog en psychodynamisch kindertherapeut, is verbonden aan
Alderande, een woonbegeleidingsdienst voor volwassenen met een verstandelijke beperking
en aan het Multi-Functioneel Centrum (M.F.C.) De Hagewinde, beide in Lokeren. Hij
is freelance gastdocent en supervisor.
Geert Van Hove, orthopedagoog, is hoofddocent
aan de Vakgroep Orthopedagogiek van de Universiteit Gent.