Het wordende denken (Cahiers Campus Gelbergen Nr. 3)

De wereld verandert. In elk geval wordt de wereld kleiner en hebben
wereldburgers (in)direct meer met elkaar te maken. Media leveren
24 uur per dag informatie aan die de wereldburger voortdurend
confronteert met wat zijn naaste meemaakt, van honger tot verlies, van
genot tot megawinst. De wereldburger is, meestal ondanks zichzelf,
partij geworden in de levens van naasten zonder dat hij ze ‘kent’. Noch
het establishment, noch de familie, noch de politieke elite, noch het
economisch gewin kunnen de wereldburger ervan ontslaan zijn eigen
antwoord te formuleren op kwesties waarin hij rechtstreeks betrokken
is als ingezetene van een land in oorlog, honger, welvaart, crisis of als lid
van een familie in conflict … Dit gegeven legt een onmiskenbare druk
op de kwaliteit van communicatie. Hoe communiceren wij? Wat zeggen
wij aan wie veraf is, aan wie dichtbij staat? Hoe zien wij de ander? Welke
eisen leggen we onszelf op en hoe staat dit in verhouding tot een relatie
met de ander? Als het andere voortdurend op onze huid zit, hoe denken
we het andere?

De relevantie van de artikelen in deze publicatie – voortgekomen
uit een praktijk van gespreksvoering – ligt vooral in de kwestie van
verantwoordelijkheid die steeds opnieuw besproken en belicht wordt.
Wat betekent ‘antwoorden’, hoe verloopt dit in de communicatie en
welke feitelijke, morele en emotionele omstandigheden hebben invloed
op of ‘het antwoordende oordeel’ wel of niet gebeurt?

Leo Beyers (1933-2012) was acteur, regisseur en filosoof. Vlak na de
Tweede Wereldoorlog werkte hij op jonge leeftijd als slagersjongen.
Vanaf zijn 24ste maakte hij de overstap naar het theater. Na het
conservatorium in Antwerpen en Studio Herman Teirlinck volgde
een carrière als toneel-, televisie- en filmacteur, (opera)regisseur en
docent. Begin jaren zeventig gaf hij gedurende een korte periode
leiding aan De Nieuwe Komedie in Den Haag. In 1981 moest hij
vanwege zijn gezondheid een punt zetten achter zijn theatercarrière.
Dit was tevens het moment waarop hij zijn dramaturgische blik op
de filosofie integreerde in zijn werk. Leo Beyers was de inspirator van
Campus Gelbergen, voorheen Academie Leo Beyers voor Kunsten en
Leefwetenschappen (1995-2010). Zijn communicatieanalyse-onderzoek
vormde de inhoudelijke basis voor de Campus. Beyers’ expertise is terug
te vinden in de filosofie, drama en analyse van hoe? en waarom zo?
wij communiceren.