Eigenheid met respect. Reflecties over het katholiek onderwijs in Antwerpen.

Dit boek bestudeert binnen de stad Antwerpen de eigenheid van de katholieke scholen.
Deze studie past in het zogenaamde AWEL-project, opgezet door het begeleidingskorps
van het bisdom Antwerpen. Er bleek een behoefte te bestaan aan een discussietekst
die de problematiek systematisch kon kaderen en die via voorstellen een dynamiek van overleg
op gang zou kunnen brengen. Het eerste deel is een informatief dossier over de situatie in
de stad Antwerpen. Er is gekozen voor een systeemaanpak waarbij het onderwijs in de stad
Antwerpen – en bij afleiding ook het katholiek onderwijs aldaar – wordt bekeken als een open
systeem. Die systeemaanpak vertaalt zich in een benadering op diverse echelons. De situaties
op die echelons dienen als subsystemen, die complementair zijn om de problematiek in zijn
volledigheid te vatten.

Het eerste niveau bevat de landelijke overheid, die een grootstedelijk beleid al dan niet kan faciliteren.
Dan is er het niveau van de lokale overheid van de stad Antwerpen, die coördinerend
kan optreden. Vervolgens is er het beheersniveau van het katholiek onderwijs in de stad, met
repercussies op de samenwerkingsverbanden tussen scholen. Een ander niveau is dat van het
curriculum. Welke aanpassingen zijn er wenselijk aan het curriculum om aan de grotestadsproblematiek
tegemoet te komen? Het volgende en belangrijkste niveau is dat van de concrete
school en klas. Daarin komen voorstellen van differentiatie, talenbeleid, ouderwerking, lerarenvisies
en groepsvorming in school en klas aan bod. Het resultaat is een reeks voorstellen,
die niet allemaal nieuw zijn, maar die wel in samenhang en volgens prioriteit worden gepresenteerd.
Sommige van die voorstellen vragen juridische wijzigingen, onder meer het pleidooi
voor modulair beroepsgericht onderwijs en aangepaste samenwerkingsvormen binnen een
grote stad. Alle voorstellen worden geïllustreerd met praktijkvoorbeelden, die door de pedagogische
begeleiding werden verzameld.

Roger Standaert begon zijn loopbaan als lector aan de lerarenopleiding na zijn studies pedagogische
wetenschappen. Vanaf 1976 tot 1989 was hij hoofdcoördinator voor het Vernieuwd
Secundair Onderwijs in het katholiek onderwijs. In 1989 promoveerde hij aan de KU Leuven op een comparatief proefschrift over het onderwijsbeleid
in een aantal landen. In 1991 werd hij bij het Vlaamse Ministerie van Onderwijs
benoemd tot eerste directeur van de nieuw opgerichte Dienst voor Onderwijsontwikkeling (later
Curriculum). In 1997 werd hij voorzitter van het Consortium of Institutes for Development and
Research in Education in Europe (CIDREE). Vanaf 1998 doceerde hij vergelijkende pedagogiek
aan de universiteit Gent. Hij schreef een aantal boeken waaronder ‘Vergelijken van Onderwijssystemen’
en ‘Globalisering van het onderwijs in contexten’ en hij publiceerde talrijke artikelen
in binnenlandse en buitenlandse tijdschriften, voornamelijk in verband met lokale autonomie
en onderwijsbeleid. Sinds 2012 beëindigde hij zijn professionele loopbaan, maar blijft hij actief
in diverse plaatselijke en internationale onderwijsorganisaties.