Er zijn al tal van sociologische, historische en culturele analyses gemaakt van hoe het komt dat ouders in postindustriële, westerse samenlevingen een vaak overweldigende reeks van adviezen te verwerken krijgen over hoe hun kinderen op te voeden.

Tegelijk bestaan er ook verschillende filosofische analyses van de juridische, morele en politieke kwesties omtrent vraagstukken rond voortplanting, de rechten van kinderen en de plichten van ouders, alsook een aantal filosofische beschouwingen over de verschuivingen in opvattingen over het kind en de ouder-kindrelaties.

Deze publicatie heeft oog voor deze literatuur, maar is toch beduidend anders. De auteurs bieden een filosofisch georiënterende lezing van de alledaagse ervaringen van ouder-zijn en van de bijhorende overwegingen, oordelen en dilemma’s. In de exploratie van de ethische en conceptuele vragen die verbonden zijn aan de ouder- kindrelatie, laten ze de onherleidbare filosofische rijkdom van deze relatie zien.

Daarmee leveren ze een belangrijk tegengewicht voor de al te empirische en grotendeels psychologische focus van een groot deel van de hedendaagse literatuur over opvoeden. Ze gebruiken daarbij voorbeelden en beschrijvingen vanuit een eerstepersoonsperspectief en tonen zo een aantal beperkingen aan van de wijze waarop vandaag doorgaans over ‘ouderschap’ gedacht en gesproken wordt.

Tegelijk openen ze zo een ruimte om over opvoeding en ouder-kindrelatie op een andere manier na te denken dan in de termen die vandaag dominant zijn.

Judith Suissa is docent wijsgerige pedagogiek aan het Institute of Education, University of London.
Stefan Ramaekers is verbonden aan het Laboratorium voor Educatie en Samenleving van de KU Leuven en doceert er onder meer over wijsgerige pedagogiek en interpretatieve benaderingen van het pedagogisch onderzoek.

In deze publicatie wordt de muziektherapeutische praktijk in de revalidatie in Nederland en België beschreven. Recente klinische ontwikkelingen uit de diverse praktijken zijn hier toegevoegd, zoals de behandeling van motorische, cognitieve en spraak- en taalstoornissen bij volwassenen, chronische pijn, ernstige meervoudige beperkingen bij kinderen, kanker en muziekblessures. Nieuw is ook de aandacht voor de sterk toegenomen kennis over de werking van muziek op de hersenen en de consequenties daarvan voor de klinische praktijk.

Met behulp van deze kennis zullen muziektherapeuten steeds beter in staat zijn de resultaten van hun muziektherapeutische interventies bij kinderen en volwassenen met wetenschappelijke onderzoeksresultaten te onderbouwen. De ontwikkeling van speciaal ontworpen elektronische muziekinstrumenten en het gebruik van de computer met randapparatuur en software heeft de laatste jaren een hoge vlucht genomen. Ook zijn de mogelijkheden van aanpassingen aan muziekinstrumenten nog verder uitgebreid.

"een aanrader voor elke muziektherapeut"
Tijdschrift voor vaktherapie, jrg. 9,nr. 4, blz. 49

Madeleen de Bruijn (red.) ontwikkelde de toepassing van muziektherapie in de revalidatie van kinderen en volwassenen in Nederland vanuit haar praktijk bij Revalidatie Friesland in Beetsterzwaag. Ze heeft over dit onderwerp veel publicaties op haar naam staan en heeft regelmatig voordrachten gehouden in binnen- en buitenland. Momenteel is ze betrokken bij een onderzoek naar de effecten van de door haar mee ontwikkelde en inmiddels al veel toegepaste methode Speech-Music Therapy for Aphasia, in samenwerking met de Rijksuniversiteit Groningen en het Leids Universitair Medische Centrum.

Dit boek biedt de lezer een recent overzicht van opvattingen, theorieën en modellen van orthopedagogische hulpverlening en de consequenties daarvan voor de praktijk. Het geeft een beeld van de identiteit van de orthopedagogiek als discipline. Het historisch overzicht van ontwikkelingen in Nederland en Vlaanderen maakt duidelijk welke opvattingen, ook uit andere disciplines, hun stempel hebben gedrukt op de huidige orthopedagogische werkvelden. De rol van theorieën voor de praktijk, zowel in klinisch werk als in wetenschappelijk onderzoek, wordt besproken. Het hele boek nodigt uit om kritisch na te denken over de keuze van standpunten en over de wetenschappelijke verantwoording van kennis die wordt aangeboden.

Het geheel gereviseerde boek staat een handelingsgerichte orthopedagogiek voor. Het gaat om kennis die de professional (als ‘scientist-practitioner’) nodig heeft in de hulpverlening bij problemen die zich in de opvoeding voordoen, waarbij vooral – al is dat niet per definitie het geval – sprake is van ernstige ontwikkelingsproblemen. De aard van de herziening en de uitbreiding van de verschillende thema’s waren aanleiding om niet langer van een ‘inleiding’ te spreken, hoezeer het boek ook als zodanig bruikbaar blijft.

Wied Ruijssenaars studeerde orthopedagogiek in Nijmegen, met een bijzondere aandacht voor leerproblemen. Na zijn promotie in 1984 op een onderzoek naar leertests vervulde hij van 1987-1993 een leeropdracht aan de KULeuven en van 1993 tot 2003 was hij hoogleraar Orthopedagogiek aan de Universiteit Leiden. Sinds 2004 is hij hoogleraar Orthopedagogiek aan de Rijksuniversiteit Groningen, gericht op personen met beperkingen.

Peter van den Bergh is werkzaam bij de Afdeling Orthopedagogiek van de Universiteit Leiden, met name op het gebied van de jeugd- en pleegzorg. Hij is gepromoveerd op de opnamebesluitvorming van kinderen in residentiële voorzieningen. Tevens heeft hij een eigen psychologische/pedagogische praktijk. Hij is BIG-geregistreerd (GZ-psycholoog) en beëdigd als getuige-deskundige voor de rechtbank. Hij heeft diverse bestuursfuncties bekleed binnen en buiten de universiteit.

Annemieke van Drenth is docent en onderzoeker bij de Afdeling Orthopedagogiek van de Universiteit Leiden. Zij is in 1991 gepromoveerd op een proefschrift over de geschiedenis van de zorg voor meisjes in fabrieken in Nederland. De afgelopen jaren heeft haar onderzoek zich toegespitst op de geschiedenis van de orthopedagogiek. Tevens levert zij bijgedragen aan de ontwikkeling in het domein van ‘history of disability’.