Woonnood in Vlaanderen. Feiten / mythen / voorstellen
De Vlaamse Wooncode stipuleert dat het woonbeleid bijzondere aandacht moet schenken aan de meest behoeftige gezinnen en alleenstaanden. Dit boek toont aan dat het recht op wonen lang niet voor iedereen in Vlaanderen gerealiseerd is en zeker niet voor de meest kwetsbaren. De toestand is er de voorbije tien jaar ook niet op verbeterd. Integendeel. De situatie is ernstig. In België/Vlaanderen is de beleidsmix inzake wonen altijd al gedomineerd door marktwerking en eigendomspromotie. Dit heeft ertoe geleid dat almaar meer huishoudens eigenaar werden van een steeds grotere en betere woning en dit tot hun grote tevredenheid.
Dit boek laat een ander beeld zien. Na een lange periode van gestage vooruitgang is de trend gekeerd. Voor het eerst is het aandeel eigenaars gedaald. Om en bij één miljoen woningen behoeft een flinke opknapbeurt en meer mensen dan tien jaar geleden kunnen na het betalen van hun woonkosten geen fatsoenlijk leven meer leiden. De problemen uiten zich onder meer via lange wachtlijsten voor woonalternatieven. Ook is de zoektocht naar een woning voor een grote groep mensen geen sinecure. Mensen die de gevangenis, een psychiatrische inrichting of een instelling van de bijzondere jeugdzorg verlaten, wacht vaak een weinig vruchtbare helletocht.
Dat het realiseren van een stabiele woonsituatie geen evidentie is maar een langzaam proces waarbij verschillende persoonlijke en omgevingsfactoren van belang zijn, komt expliciet aan het licht bij dak- en thuisloosheid. Bovendien is discriminatie terug van nooit weggeweest. Om een verdere achteruitgang te vermijden én de woonnood te lenigen, moeten de fundamenten van het beleid veranderen. Daarom presenteert dit boek niet alleen analyses maar ook krijtlijnen voor een doortastend woonbeleid dat aangepast is aan de sociale, economische en ecologische uitdagingen van de 21e eeuw.
De samenstellers, Pascal De Decker, Bruno Meeus, Isabelle Pannecoucke, Elise Schillebeeckx, Jana Verstraete en Emma Volckaert, zijn allen verbonden aan de onderzoeksgroep HaUS – Housing and Urban Studies, van de Faculteit Architectuur, KU Leuven.
Hebben meegewerkt: Nele Aernouts, Ympkje Albeda, Erik Buyst, Filip Canfyn, Pieter Cools, Sven Damen, Pascal Debruyne, Anika Depraetere, Caroline Dewilde, Peter Dierinck, Koen Hermans, Kristof Heylen, Bernard Hubeau, Phillippe Janssens, Marie Le Roy, Maarten Loopmans, Eva Meys, Marjan Moris, Stijn Oosterlynck, Filip Rogiers, Michael Ryckewaert, Kaat Segers, Ann-Sofie Smetcoren, Freek Spinnewijn, Stijn Tormans, Katrien Tratsaert, Joke Vandenabeele, Nina Van Acker, Pol Van Damme, Katleen Van den Broeck, Barbara Van Dyck, Marieke Van Hyfte, Sabrine Vanslembrouck, Lieve Vanderstraeten, David Van Vooren, Frank Vastmans, Els Vervloesem en Elias Vlerick.
Woonnood in Vlaanderen. Feiten / mythen / voorstellen
De Vlaamse Wooncode stipuleert dat het woonbeleid bijzondere aandacht moet schenken aan de meest behoeftige gezinnen en alleenstaanden. Dit boek toont aan dat het recht op wonen lang niet voor iedereen in Vlaanderen gerealiseerd is en zeker niet voor de meest kwetsbaren. De toestand is er de voorbije tien jaar ook niet op verbeterd. Integendeel. De situatie is ernstig. In België/Vlaanderen is de beleidsmix inzake wonen altijd al gedomineerd door marktwerking en eigendomspromotie. Dit heeft ertoe geleid dat almaar meer huishoudens eigenaar werden van een steeds grotere en betere woning en dit tot hun grote tevredenheid.
Dit boek laat een ander beeld zien. Na een lange periode van gestage vooruitgang is de trend gekeerd. Voor het eerst is het aandeel eigenaars gedaald. Om en bij één miljoen woningen behoeft een flinke opknapbeurt en meer mensen dan tien jaar geleden kunnen na het betalen van hun woonkosten geen fatsoenlijk leven meer leiden. De problemen uiten zich onder meer via lange wachtlijsten voor woonalternatieven. Ook is de zoektocht naar een woning voor een grote groep mensen geen sinecure. Mensen die de gevangenis, een psychiatrische inrichting of een instelling van de bijzondere jeugdzorg verlaten, wacht vaak een weinig vruchtbare helletocht.
Dat het realiseren van een stabiele woonsituatie geen evidentie is maar een langzaam proces waarbij verschillende persoonlijke en omgevingsfactoren van belang zijn, komt expliciet aan het licht bij dak- en thuisloosheid. Bovendien is discriminatie terug van nooit weggeweest. Om een verdere achteruitgang te vermijden én de woonnood te lenigen, moeten de fundamenten van het beleid veranderen. Daarom presenteert dit boek niet alleen analyses maar ook krijtlijnen voor een doortastend woonbeleid dat aangepast is aan de sociale, economische en ecologische uitdagingen van de 21e eeuw.
De samenstellers, Pascal De Decker, Bruno Meeus, Isabelle Pannecoucke, Elise Schillebeeckx, Jana Verstraete en Emma Volckaert, zijn allen verbonden aan de onderzoeksgroep HaUS – Housing and Urban Studies, van de Faculteit Architectuur, KU Leuven.
Hebben meegewerkt: Nele Aernouts, Ympkje Albeda, Erik Buyst, Filip Canfyn, Pieter Cools, Sven Damen, Pascal Debruyne, Anika Depraetere, Caroline Dewilde, Peter Dierinck, Koen Hermans, Kristof Heylen, Bernard Hubeau, Phillippe Janssens, Marie Le Roy, Maarten Loopmans, Eva Meys, Marjan Moris, Stijn Oosterlynck, Filip Rogiers, Michael Ryckewaert, Kaat Segers, Ann-Sofie Smetcoren, Freek Spinnewijn, Stijn Tormans, Katrien Tratsaert, Joke Vandenabeele, Nina Van Acker, Pol Van Damme, Katleen Van den Broeck, Barbara Van Dyck, Marieke Van Hyfte, Sabrine Vanslembrouck, Lieve Vanderstraeten, David Van Vooren, Frank Vastmans, Els Vervloesem en Elias Vlerick.
Een woonmodel in transitie. Toekomstverkenning van het Vlaams wonen
Ze toetsen de nieuwe woonvragen die uit die transitie voortkomen aan de ruimtelijke mogelijkheden om aan nieuwe woonvormen een plaats te bieden. Het leidt tot de conclusie dat er heel wat vrijheidsgraden overblijven om het antwoord te formuleren. Er kunnen dus keuzes gemaakt worden.
Het boek verkent de randvoorwaarden voor toekomstige woonontwikkelingen als die keuzes geleid worden door enkele cruciale principes van duurzame ontwikkeling. De afstemming tussen de toekomstige woningvraag en het aanbod zal grotendeels via de markt tot stand komen. Welke factoren spelen er en hoe zullen die de prijzen in de toekomst beïnvloeden? Een belangrijke vraag daarbij is hoe de betaalbaarheid zal evolueren: zal de kloof tussen huurders en eigenaars nog verder uitdiepen? Dit roept onmiddellijk ook de vraag op naar wat de overheid nog kan en zal doen op de woningmarkt. Er zullen keuzes gemaakt moeten worden over welke correcties nodig en nuttig zijn om ervoor te zorgen dat goed wonen voor iedereen betaalbaar is.
Michael Ryckewaert, Pascal De Decker, Sien Winters, Brecht Vandekerckhove, Frank Vastmans, Marja Elsinga & Kristof Heylen zijn verbonden aan het Steunpunt Ruimte & Wonen, een door de Vlaamse regering erkend steunpunt voor beleidsrelevant onderzoek, met participanten uit diverse universiteiten, onderzoekscentra, hogescholen.
Een woonmodel in transitie. Toekomstverkenning van het Vlaams wonen
Ze toetsen de nieuwe woonvragen die uit die transitie voortkomen aan de ruimtelijke mogelijkheden om aan nieuwe woonvormen een plaats te bieden. Het leidt tot de conclusie dat er heel wat vrijheidsgraden overblijven om het antwoord te formuleren. Er kunnen dus keuzes gemaakt worden.
Het boek verkent de randvoorwaarden voor toekomstige woonontwikkelingen als die keuzes geleid worden door enkele cruciale principes van duurzame ontwikkeling. De afstemming tussen de toekomstige woningvraag en het aanbod zal grotendeels via de markt tot stand komen. Welke factoren spelen er en hoe zullen die de prijzen in de toekomst beïnvloeden? Een belangrijke vraag daarbij is hoe de betaalbaarheid zal evolueren: zal de kloof tussen huurders en eigenaars nog verder uitdiepen? Dit roept onmiddellijk ook de vraag op naar wat de overheid nog kan en zal doen op de woningmarkt. Er zullen keuzes gemaakt moeten worden over welke correcties nodig en nuttig zijn om ervoor te zorgen dat goed wonen voor iedereen betaalbaar is.
Michael Ryckewaert, Pascal De Decker, Sien Winters, Brecht Vandekerckhove, Frank Vastmans, Marja Elsinga & Kristof Heylen zijn verbonden aan het Steunpunt Ruimte & Wonen, een door de Vlaamse regering erkend steunpunt voor beleidsrelevant onderzoek, met participanten uit diverse universiteiten, onderzoekscentra, hogescholen.
Wonen aan de onderkant (OASeS Doc 4)
Onheilstijdingen zijn niet uit de lucht. Helaas zijn ze vaak gebaseerd op fragmentaire gegevens, soms op niet meer dan wat indrukken.
Niettegenstaande wonen een basisbehoefte is en alle gezinnen er gedurende een korte of langere periode het grootste deel van hun inkomen aan besteden, is gestructureerd en diepgaand wetenschappelijk onder-zoek naar de evolutie op de woningmarkt vrijwel afwezig. Beschikbare gegevens en kennis komen voort uit middelen ad hoc door de overheden toegekend. Soms werden ze verzameld in opdracht van een organisatie die het water aan de lippen voelt staan. En al even vaak spruiten ze voort uit de allerindividueelste interesse van een individuele onderzoeker.
De afwezigheid van een consequent publicatiebeleid van de overheid heeft tot gevolg dat de bestaande informatie zeer versnipperd is. Het eerste doel van voorliggende publicatie is dan ook om deels tegemoet te komen aan de noodzaak van gebundeld materiaal. Een tweede doelstelling betreft het in beeld brengen van relevante ontwikkelingen. De lange termijnontwikkelingen komen aan bod, net zoals sectorale tendensen en beschouwingen over marginaal huren. Een derde oogmerk ten slotte betreft – na het analyseren – het formuleren van constructieve beleidsvoorstellen.
Pascal De Decker is deeltijds verbonden aan de Hogeschool Gent, Departement Industriële Wetenschappen (Vakgroep Bouwkunde) en deeltijds aan OASeS (Onderzoeksgroep Armoede, Sociale uitsluiting en de Stad), Universiteit Antwerpen. Luc Goossens en Isabelle Pannecoucke zijn vol-tijds verbonden aan OASeS.
Pascal De Decker is deeltijds verbonden aan de Hogeschool Gent, Departement Industriële Wetenschappen (Vakgroep Bouwkunde) en deeltijds aan OASeS (Onderzoeksgroep Armoede, Sociale uitsluiting en de Stad), Universiteit Antwerpen.
Luc Goossens en Isabelle Pannecoucke zijn voltijds verbonden aan OASeS.
Wonen aan de onderkant (OASeS Doc 4)
Onheilstijdingen zijn niet uit de lucht. Helaas zijn ze vaak gebaseerd op fragmentaire gegevens, soms op niet meer dan wat indrukken.
Niettegenstaande wonen een basisbehoefte is en alle gezinnen er gedurende een korte of langere periode het grootste deel van hun inkomen aan besteden, is gestructureerd en diepgaand wetenschappelijk onder-zoek naar de evolutie op de woningmarkt vrijwel afwezig. Beschikbare gegevens en kennis komen voort uit middelen ad hoc door de overheden toegekend. Soms werden ze verzameld in opdracht van een organisatie die het water aan de lippen voelt staan. En al even vaak spruiten ze voort uit de allerindividueelste interesse van een individuele onderzoeker.
De afwezigheid van een consequent publicatiebeleid van de overheid heeft tot gevolg dat de bestaande informatie zeer versnipperd is. Het eerste doel van voorliggende publicatie is dan ook om deels tegemoet te komen aan de noodzaak van gebundeld materiaal. Een tweede doelstelling betreft het in beeld brengen van relevante ontwikkelingen. De lange termijnontwikkelingen komen aan bod, net zoals sectorale tendensen en beschouwingen over marginaal huren. Een derde oogmerk ten slotte betreft – na het analyseren – het formuleren van constructieve beleidsvoorstellen.
Pascal De Decker is deeltijds verbonden aan de Hogeschool Gent, Departement Industriële Wetenschappen (Vakgroep Bouwkunde) en deeltijds aan OASeS (Onderzoeksgroep Armoede, Sociale uitsluiting en de Stad), Universiteit Antwerpen. Luc Goossens en Isabelle Pannecoucke zijn vol-tijds verbonden aan OASeS.
Pascal De Decker is deeltijds verbonden aan de Hogeschool Gent, Departement Industriële Wetenschappen (Vakgroep Bouwkunde) en deeltijds aan OASeS (Onderzoeksgroep Armoede, Sociale uitsluiting en de Stad), Universiteit Antwerpen.
Luc Goossens en Isabelle Pannecoucke zijn voltijds verbonden aan OASeS.

Belang van de stad. Bouwblokken voor de studie van de stad
Pascal De Decker is onderzoeker bij OASeS – Onderzoeksgroep Armoede, Sociale uitsluiting en de Stad van de Universiteit Antwerpen.

Belang van de stad. Bouwblokken voor de studie van de stad
Pascal De Decker is onderzoeker bij OASeS – Onderzoeksgroep Armoede, Sociale uitsluiting en de Stad van de Universiteit Antwerpen.
